September 1, 2026

Mu gihe Porogaramu ya Igire-Gimbuka yenda gusoza bikorwa byayo, Caritas Rwanda yateguriye abayikoramo umwanya wo kuruhuka, gutekereza ku byo bagezeho, kongera guhura no kwishimira uruhare bagize mu bikorwa by’uyu mushinga. Ibi byari bikubiyemo amahugurwa ku mibereho myiza no guhangana n’umuhangayiko, ndetse n’imikino ya gicuti yahuje amakipe ya Igire-Gimbuka n’aya Caritas Rwanda, kuva kuri 27 kugeza ku ya 28 Kanama 2026 i Kigali.

Ku itariki ya 27 Kanama 2026, i Nyamirambo mu kigo cy’Umuryango w’Ababikira b’Abakarumeri, habereye ibiganiro byibanze ku mibereho myiza y’abakozi no guhangana n’umuhangayiko. Ku munsi wakurikiyeho, tariki ya 28 Kanama 2026, ku kibuga cy’imikino cya Mumena, habereye imikino ya gicuti ya ruhago na volleyball.

Kuganira ku mibereho myiza no guhangana n’umuhangayiko

Abakozi baganiriye ku bitera umuhangayiko, ibimenyetso biwuranga n’uburyo butandukanye bakoresha mu guhangana n’igitutu cy’ubuzima n’akazi.

Ibiganiro byagaragaje ko umuhangayiko ushobora guterwa n’inshingano nyinshi z’akazi, kutamenya neza ibizakurikiraho ku bijyanye n’akazi, ndetse n’ibibazo bishobora kubaho mu muryango.

Ubutumwa bw’ingenzi bwatanzwe ni uko ari ngombwa kugira umuntu wizewe wo kuganiriza mu gihe umuntu ahuye n’ibibazo cyangwa ibihe bikomeye, uwo bakunze kwita “mingo.” Abakozi bashishikarijwe gukomeza kubaka no kurinda umubano mwiza ushingiye ku gufashanya hagati yabo, inshuti ndetse n’abagize imiryango yabo, kuko ari isoko y’imbaraga no kwihangana mu bihe bikomeye.

Gushimira abantu bagize uruhare mu bikorwa

Muri iyi gahunda, abakozi bafite inshingano zitandukanye bahawe impamyabushobozi zo kubashimira ku bw’umurimo bakoze.

Buri mukozi yashimiwe ku giti cye kubera ubwitange, ubushobozi n’uruhare yagize mu ishyirwa mu bikorwa bya Porogaramu ya Igire-Gimbuka.

Iki gikorwa cyo gushimira abakozi cyabibukije ko inyuma y’ibyagezweho na buri gahunda haba hari abantu bitanga kandi bagakorana umwete kugira ngo ibyo bikorwa bigerweho.

Caritas Rwanda ni umuryango

Padiri Oscar Kagimbura, Umunyamabanga Mukuru wa Caritas Rwanda, yitabiriye igikorwa cyo gusoza umunsi wa mbere maze ashimira abakozi ba Igire-Gimbuka uruhare bagize mu ishyirwa mu bikorwa ry’iyi porogaramu.

Yagaragaje ko Igire-Gimbuka ari imwe muri porogaramu nini kandi zagize uruhare rukomeye mu bikorwa bya Caritas Rwanda, cyane cyane mu gufasha abantu n’imiryango itishoboye, ndetse no mu guteza imbere ubushobozi bw’umuryango wa Caritas Rwanda.

Yashishikarije abakozi guhangana n’umuhangayiko mu buryo bwubaka, anibutsa ko isengesho n’ukwemera bikwiye kugira umwanya mu buzima bwa buri munsi.

Yagize ati: “Imana ntijya ibura, Imana ntitinda; umuntu ni we utihangana.”

Yongeye kwibutsa abakozi ko “Caritas Rwanda ari umuryango”, abasobanurira ko n’iyo amasezerano y’akazi arangiye, umubano wabo na Caritas Rwanda ukomeza.

 

Gukomeza ubufatanye binyuze muri siporo

Umunsi wa kabiri wahuje abakozi ku kibuga cy’imikino cya Mumena, aho bakinnye imikino ya gicuti ya ruhago na volleyball, ihuza abakozi baturuka muri gahunda zitandukanye za Caritas Rwanda.

Mu mukino wa ruhago, ikipe ya Igire-Gimbuka yatsinze ikipe ya Caritas Rwanda ibitego 2–1.

Mu mukino wa volleyball, Caritas Rwanda yatsinze Igire-Gimbuka amaseti 2 ku busa.

Ikipe y’umupira w’amaguru ya Igire Gimbuka ubwo yishimiraga intsinzi.
August 31, 2026

Ku cyumweru tariki 30/08/2026, Caritas ya Arkidiyosezi ya Kigali yizihije Yubile y’imyaka 50 ya Caritas na Komisiyo y’Ubutabera n’Amahoro. Ni ibirori byabimburiwe n’igitambo cya Misa cyabereye kuri Kiliziya yitiriwe Umuryango Mutagatifu.

Mu nyigisho yatanze, Antoine Cardinal Kambanda yagaragaje ko Caritas idaterwa inkunga n’abakire ahubwo abakene bamenye akababaro k’ubukene ari bo bakusanya ubushobozi buke bwabo bukavamo icyo kugoboka bagenzi babo bari mu bihe bibi. Yagize ati: “Nta muntu ukennye ku buryo adashobora kubona icyo afashisha mugenzi we. N’umunyantege nke ashobora kukubwira ijambo rigukomeza, akagusabira ku Mana kugira ngo icyo adashoboye kugukorera Imana ikigukorere.”

Ku birebana n’ubuvuzi, Cardinal Kambanda yavuze ko abantu basaga miliyoni eshatu bavuriwe mu bitaro bitatu n’ibigo nderabuzima 16 bya Arikidiyosezi ya Kigali bikurikiranwa na Caritas ya Kigali ishami ry’ubuzima. Yaboneyeho gushimira Leta y’u Rwanda kuko yahaye imbaraga Ubwisungane mu kwivuza bikaba byaroroheje uburyo bwo kwivuza abayishoboye. Avuga ko Caritas ya Kigali yari yaragerageje ubu buryo mbere ihereye kugufasha abisunganye kubona imbangukiragutaba ku buryo buhendutse. Nyuma Leta ikaza kwagura ubu buryo bukagera kuri bose no kuri serivisi nyinshi z’ubuzima.

Mu birori byo kwizihiza iyi Yubile, habayeho gushimira abantu benshi bagize uruhare mu bikorwa bya Caritas Kigali mu myaka ishize barimo: Abepiskopi, abapadiri, abihayimana, abakristu, abakorerabushake, abafatanyabikorwa, inzego za Leta n’abantu bose bemeye gutanga umusanzu wabo kugira ngo ubutumwa bw’urukundo, ubutabera n’amahoro bugere ku bantu.

Ituro ryatanzwe mu Misa yo guhimbaza Yubile y’imyaka 50 ya Caritas ya Kigali ryagenewe ibikorwa byo kubakira utari afite aho aba hakwiye. Mu myaka imaze, Caritas ya Kigali yitaye cyane ku bikorwa byo gufasha abatagira aho bikinga kubona amazu baturamo.

August 26, 2026

Abakozi 15 bakora mu mishinga ya Caritas Rwanda yita ku mwana bongerewe ubumenyi ngiro mu bijyanye n’imbonezamikurire y’abana bato (ECD), binyuze mu mahugurwa yabaye kuva tariki 17 kugeza kuri 21 Kanama 2026, abera kuri Sainte Famille Hôtel mu Karere ka Nyarugenge.

Aya mahugurwa yateguwe n’umushinga wa ECD wa Caritas Rwanda, uterwa inkunga na Plan International Rwanda. Yibanze ku kongerera abayitabiriye ubumenyi n’ubushobozi bwo gusobanukirwa no gukoresha neza igitabo cya Kabiri n’icya gatatu Twitegure Ishuri gikoreshwa mu mashuri y’incuke, Integanyanyigisho ishingiye ku Bushobozi (CBC) y’amashuri y’inshuke, uburyo bwo kwigisha no kwiga, imfashanyigisho, gahunda za buri munsi mu ngo mbonezamikurire y’abana bato ndetse n’uburyo bukwiye bwo gusuzuma iterambere ry’abana.

Abitabiriye kugira uruhare muri aya mahugurwa, burimo ibiganiro mu matsinda, imyitozo ngiro, kumurika ibyakozwe, imyigishirize y’igerageza (micro-teaching), kungurana ibitekerezo, ibikorwa byo kwigira imbere mu nzu no hanze. Ibi byabafashije guhuza ubumenyi bahawe mu buryo bw’imyigishirize n’uko bushyirwa mu bikorwa mu ngo no mu mashuri mbonezamikurire.

Ifoto y’abitabiriye amahugurwa n’ababahuguye.

Umusaruro w’amahugurwa wagaragaye no mu bizamini byakozwe mbere na nyuma yayo. Amanota mpuzandengo yazamutse ava kuri 9,3 kuri 15 (61,8 %) mbere y’amahugurwa, agera kuri 12,1 kuri 15 (80,4 %) nyuma y’amahugurwa, bikaba bigaragaza izamuka rya hafi ya 30 %. Ikindi, amanota make yari 6 kuri 15 mbere y’amahugurwa, aza kugera kuri 10 kuri 15 nyuma yayo, mu gihe umwe mu bitabiriye amahugurwa yujuje 15 kuri 15.

Ku musozo w’amahugurwa, abitabiriye bari bamaze kugira ubushobozi bwisumbuyeho bwo kuyobora ibikorwa by’ingo mbonezamikuririre, gusobanukirwa Integanyanyigisho ishingiye ku Bushobozi y’amashuri y’inshuke (CBC) n’ibice by’ingenzi biyigize, gutandukanya imfashanyigisho zitandukanye zifashishwa mu burezi bw’amashuri y’inshuke, no gushyira mu bikorwa amahame y’imbonezamikurire y’abana bato hagamijwe iterambere ryuzuye ry’umwana.

Abitabiriye amahugurwa bagaragaje ko iminsi itanu itari ihagije kugira ngo CBC yigweho mu buryo bwimbitse, cyane cyane ko aya ari yo mahugurwa yabo ya mbere yibanze kuri iyi nteganyanyigisho. Bityo, basabye ko mu gihembwe gitaha hakorwa andi mahugurwa yo gusubiramo no kongera kubaka ubumenyi n’ubushobozi bungukiye muri aya mahugurwa.

Nyuma yo guhugurwa, aba bakozi batangiye kugeza ubumenyi ku barezi bo mu ngo mbonezamikurire zifasha n’imishinga bakoramo (24 kugeza kuri 27 Kanama 2026).

Ubumenyi abakozi bungukiye mu mahuguruwa babugejeje ku barezi bo mu ngo mbonezamikurikire. Aba ni abo mu Karere ka Rulindo, bahawe amahugurwa kuva kuri 24 kugeza kuri 27 Kanama 2026.
August 17, 2026

Kuva ku itariki ya 10 kugeza ku ya 14 Kanama 2026, Umushinga PEES wateguye amahugurwa y’abahugura abandi (Training of Trainers) ku buzima bw’imyororokere, uburinganire n’ubwirinzi (Safeguarding), yabereye kuri Centre Pastoral Incuti i Rusizi. Aya mahugurwa yahuje abakozi ba Caritas Rwanda ndetse n’abaturutse muri Diyosezi ya Cyangugu na Diyosezi ya Gikongoro.

Amahugurwa yitabiriwe n’abantu 21, barimo Abahuzabikorwa b’Umushinga PEES, abashinzwe Gukurikirana no Gusuzuma ibikorwa (M&E), abashinzwe indangagaciro mbwirizamuco, abacungamutungo ndetse n’abashinzwe iterambere ry’abaturage. Mu gihe cy’iminsi itatu y’amahugurwa, abitabiriye bongereye ubumenyi n’ubushobozi mu bijyanye n’ubuzima bw’imyororokere, uburinganire n’ubwirinzi.

Intego rusange y’aya mahugurwa yari ugufasha abitabiriye kurushaho gusobanukirwa no gukumira ibyago bishobora kubaho muri ibi byiciro, guteza imbere uburenganzira n’agaciro by’abantu batishoboye, no kugira uruhare mu kubaka ahantu hizewe, hadashyira abantu ku ruhande kandi harinda abantu, cyane cyane mu baturage umushinga ukoreramo.

Amahugurwa yanibanze ku ruhare rw’abafatanyabikorwa bo mu muryango mugari mu gukangurira abaturage, kubaba hafi no kubarinda, by’umwihariko urubyiruko n’abantu bafite intege nke.

Mu ruzinduko yagiriye ku bitabiriye amahugurwa, Nyiricyubahiro Musenyeri Edouard Sinayobye, Umushumba wa Diyosezi ya Cyangugu, yibukije ko umuntu agomba kuba ku isonga muri buri gikorwa cy’iterambere n’ubufatanye. Yagize ati: “Gufasha umuntu utishoboye ni impano ikomeye kuruta izindi,” ashimangira kandi ko ari ngombwa kwigisha urubyiruko kugira ngo rurusheho gusobanukirwa ubuzima bw’imyororokere no gufata ibyemezo biboneye kandi biboneyeho inshingano.

Musenyeri Edouard kandi yashimangiye ko kuzuzanya hagati y’umugabo n’umugore ari indangagaciro y’ingenzi mu kubaka imibereho myiza n’umuryango urangwa n’ubwuzuzanye.

Yasoje ashimira SCCF ku nkunga itanga ku Mushinga PEES, ikaba ifasha mu guherekeza no kongerera ubushobozi urubyiruko ndetse n’abaturage muri rusange.

July 17, 2026

Muri iki gihe cy’imyiteguro y’ubukangurambaga ku kwezi kw’Urukundo n’Impuhwe, Caritas Rwanda na Caritas za diyosezi zahuriye i Huye ku itariki 13 Nyakanga 2026, mu nama yo gusuzuma ibikorwa by’imyaka ishize, gusangira ubuhamya no gushyiraho ingamba nshya zo gukora ubukangurambaga bugamije kuzamura umusanzu w’ukwezi kw’Urukundo n’Impuhwe.

Mu ijambo rifungura iyi nama ku mugaragaro, Padiri Oscar Kagimbura, Umunyamabanga wa Mukuru wa Caritas Rwanda yavuze ko iyi nama yari igamije “Kwiyibutsa inshingano dufite nka Caritas, kugira ngo abayirimo barebere hamwe uko barushaho gushyira mu bikorwa ivanjiri binyuze mu bikorwa bifatika by’urukundo”.

Padiri Oscar kandi yagarutse ku butumwa buri mu rwandiko rwa Papa Fransis “Dignita Infinita”, buvuga ko umukene atagomba kuba umugenerwabikorwa mu bikorwa mu by’urukundo akorerwa, ahubwo akwiriye ko akwiriye kuba umufatanyabikorwa.

Padiri Oscar Kagimbura, Umunyamabanga Mukuru wa Caritas Rwanda, ubwo yafunguraga ku mugaragaro iyi nama.

Gusangira ubuhamya ku buryo ubukangurambaga bukorwa muri Diyosezi ya Butare

Nyuma yo kugaragaza uko umusaruro w’ukwezi kw’Urukundo n’Impuhwe wagiye utangwa kuva mu 1998, abari muri iyi nama basangizanije ubuhamya ku bijyanye n’uburyo bakoresha mu kuzamura umusaruro w’ukwezi kw’Urukundo n’Impuhwe. Habanje abo muri Diyosezi ya Butare yazamuye umusaruro ku kigero ya 241% (wavuye kuri 3M ugera kuri 10M).

Muri Paruwasi ya Mugombwa yaje ku mwanya wa mbere mu gutanga umusaruro w’ukwezi kw’Urukundo n’Impuhwe muri Diyosezi ya Butare, bavuze ko n’ubwo ifite impunzi nyinshi bitababujije kubona uyu musaruro. Muri strategies bakoresha harimo kwiyegereza abakangurambaga bakabakorera umunsi mukuru muri cya ¼ paruwasi isigarana, ibi bikabatera imbaraga zo gukomeza gukora ubukangurambaga. Ikindi bavuze ko bitewe n’uko mu kwezi kwa 8 amashuri aba ari mu kiruhuko, gukora ubukangurambaga mu mashuri no kwegeranya umusaruro bikorwa mbere y’uko bajya mu biruhuko.

Paruwasi zo muri Diyosezi ya Butare zagize umusaruro mucye zavuze ko byaturutse ku musaruro mucye w’imyaka abakristu bagize, kuba hari paruwasi zafungiwe insengero, ahandi abakristu bakitotombera ko basabwa na Caritas gutanga inkunga y’ukwezi kw’Urukundo n’Impuhwe, mugihe bakagombye kubaka paruwasi zabo zafungiwe, aya mutuelle n’ibindi. Kuri bo bumva ahubwo Caritas ari yo yakagombye kubafasha. Abari mu nama bavuze ko hakenewe ubukangurambaga bagasobanurirwa impamvu yo kwiyubakira Caritas Nyarwanda. Muri iyi nama kandi ibigo by’abihayimana byanenzwe gutanga umusanzu muto kandi harimo ibiba bifite ibikorwa bifatika byinjiza amafaranga.

Padiri François Habimana, ubwo yasangizaga abari mu nama ingamba Paruwasi ya Mugombwa yakoresheje mu kuzamura umusanzu w’ukwezi kw’Urukundo n’Impuhwe.

Ubuhamya bwa Diyosezi za Kabgayi, Gikongoro, Nyundo ndetse na Arikidiyosezi ya Kigali

Nyuma ya Diyosezi ya Butare, iya Kabgayi, Gikongoro, Nyundo na Arikidiyosezi ya Kigali ba zavuze ingamba zakoresheje mu kuzamura umusaruro w’ukwezi kw’Urukundo n’Impuhwe. Zimwe muri zo ni izi zikurikira:

  • Gukorana inama n’abapadiri bayobora amaparuwasi kugira ngo barusheho kugira uruhare no kumva ko ari inshingano yabo;
  • Gutegura ibikorwa by’urukundo mu cyumweru cya Caritas, bagatambutsamo ubutumwa buhamagarira abantu kwitabira igikorwa cy’ukwezi kw’Urukundo n’Impuhwe;
  • Abasenyeri babigizemo uruhare;
  • Gukangurira abacuruzi n’abakora ibikorwa by’ubucuruzi kubigiramo uruhare;
  • Gukora ubukangurambaga bwo gusura imiryango urugo ku rundi binyuze mu minryango remezo;
  • Kwegera by’umwihariko abaterankunga bakomeye hakoreshejwe ubutumwa bwihariye;
  • Gukoresha abakorerabushake babiri babiri basura imiryango kandi bakuzuza ku ifishi inkunga zatanzwe mu mucyo;
  • Gutangaza ku mugaragaro umusaruro wabonetse ku rwego rwa paruwasi, diyosezi no ku rwego rw’igihugu.

Izi gahunda zagaragaje ko kwegera abaturage, gukorera mu mucyo no kugira ubuyobozi bukomeye ari bimwe mu by’ingenzi bituma ubukangurambaga bugenda neza.

Gufasha abahuye n’ibiza n’ibindi bibazo by’ubutabazi

Nyuma y’ubu buhamya, Padiri Oscar Kagimbura yasobanuye uko umusaruro w’Ukwezi kw’Urukundo n’impuhwe ukoreshwa: 1/4 cyawo gisigara kuri Paroisse, ¾ bisigaye bigabanywamo kabiri, ½ kigasigara kuri Diocese, ikindi ½ kikaza muri Caritas Rwanda. Uyu musaruro ugamije gutabara abahuye n’ibiza haba mu Rwanda cyangwa mu mahanga.

Abitabiriye biyemeje kongera imbaraga mu mwaka wa 2026

Hashingiwe ku musaruro mwiza w’ubukangurambaga bw’umwaka ushize, aho inkunga yakusanyijwe yiyongereye ku kigero kiri hejuru 20% yari yashyizweho, abitabiriye iyi nama biyemeje gushyiraho intego yo kongera umusaruro w’umwaka ushize ku kigero cya 25% muri buri Diyosezi.

Nyiricyubahiro Musenyeri Jean Bosco Ntagungira, Umushumba wa Diyosezi ya Butare ni we wari umushyitsi mukuru.

Mu ijambo yavuze asoza iyi nama, Musenyeri Jean Bosco ntagungira wari umushyitsi mukuru muri iyi nama, yemeye kugira uruhare mu bukangurambaga bw’ukwezi kw’Urukundo n’Impuhwe nk’uko muri Diyosezi ya Ruhengeri bikorwa. Abwira abari muri iyi nama, yagize ati: “Tuzi imvune mugira. Ariko ntimugacike intege”. Yongeyeho ko umuntu yakwitanga uko ashoboye kuko n’ubwo yakumva ari umukene ariko hari undi arusha ubushobozi yafasha, kandi ibi yumva bimuhesheje agaciro iyo umusabye inkunga.

Inama yasojwe n’imyanzuro itandukanye irimo gushimangira imiyoborere ya Caritas ku rwego rwa paruwasi, kunoza uburyo bwo gutanga raporo, kongera ubukangurambaga mbere y’igihe cyo gukusanya inkunga, gukomeza guhugura komite za Caritas muri za paruwasi, kugira uruhare rugaragara rw’abayobozi ba Kiliziya ku nzego zose ndetse no kongera uruhare rw’abakozi mu gutanga umusanzu w’ukwezi kw’Urukundo n’Impuhwe.

June 30, 2026

Mu rwego rwo gukomeza gukumira ubwandu bushya bwa Virusi itera SIDA mu rubyiruko no kurwanya inda zitateganyijwe mu bangavu, kuva tariki ya 25 kugeza ku ya 26 Kamena 2026, mu Karere ka Huye habereye amahugurwa yahuje abarimu 30 baturutse mu bigo by’amashuri 15 bicumbikira abanyeshuri byo mu turere twa Huye, Nyanza na Gisagara.

Aya mahugurwa yari agamije kongerera abarimu ubumenyi ku bijyanye no gukumira Virusi itera SIDA n’inda zitateganyijwe, kurwanya ivangura n’ihezwa rikorerwa abafite Virusi itera SIDA, no gufasha abanyeshuri bakeneye serivisi z’ubuzima bakoherezwa ku bigo nderabuzima.

Mu gusoza amahugurwa, abahuguwe biyemeje gukoresha ubumenyi bungutse mu gukomeza kwigisha no gukangurira abanyeshuri kwirinda Virusi itera SIDA binyuze mu maclubs anti-SIDA, ndetse no guteza imbere gahunda yo gusuzuma no kumenya hakiri kare ibyago byo kwandura Virusi itera SIDA, gutwara inda zitateganyijwe n’ibibazo by’ubuzima bwo mu mutwe mu bangavu bari mu kigero cy’imyaka 10-24.

Aya mahugurwa yateguwe na Caritas Rwanda k’ubufatanye na RBC ndetse n’ubuyobozi bw’uturere twa Huye, Nyanza na Gisagara hagamijwe guteza imbere ubuzima n’imibereho myiza by’urubyiruko.

Ku wa 27 Kamena 2026, hakurikiyeho umukino w’umupira w’amaguru wahuje GS Saint Joseph na GS Saint François d’Assise, urangira GS Saint Joseph itsinze igitego 1-0.

Ikipe y’umupira w’amaguru ya GS Saint Joseph yatsinze umukino ku gitego 1 kuri 0 bya GS Saint François d’Assise.

Mbere y’umukino no mu gihe wari urimo uba, abawitabiriye bagejejweho ubutumwa bubashishikariza gufata ibyemezo biboneye, kwirinda ubwandu bwa Virusi itera SIDA no kwirinda imyitwarire ishobora guteza inda zitateganyijwe.

June 22, 2026

Ku wa 21 Kamena 2026, Caritas Rwanda ku bufatanye n’Akarere ka Nyanza yateguye igikorwa cyo gukangurira urubyiruko kurwanya ubwandu bushya bwa Virusi itera SIDA (VIH) n’inda zitateganyijwe mu bangavu. Ni igikorwa Caritas Rwanda ifasha Ministeri y’Ubuzima gushyira mu bikorwa, biciye mu kigo cy’Igihugu cy’ubuzima (RBC) ku nkunga y’ikigega cy’Isi kirwanya igituntu, SIDA na Malaria. (Global Fund).

Muri ubu bukangurambaga, umukino w’umupira w’amaguru wakoreshejwe nk’uburyo bwo kwegera urubyiruko no kurugezaho ubutumwa. Umukino wahuje abanyeshuri n’abafana b’ibigo bya ESCLM Louis de Montfort na ES Saint Esprit, urangira ESCLM Louis de Montfort itsinze ES Saint Esprit ibitego 2 kuri 1. Witabiriwe n’abanyeshuri baturutse mu bigo bitandukanye byo mu Karere ka Nyanza ndetse n’abayobozi b’akarere, harimo abafite mu nshingano ubuzima n’uburezi.

Mbere no mu gihe cy’umukino, urubyiruko rwagejejweho ubutumwa burushishikariza gufata ibyemezo biboneye, kwirinda SIDA no kwitandukanya n’imyitwarire ishobora kurukururira inda zitateganyijwe.

Nyuma y’intsinzi y’iki gikorwa muri Nyanza, Caritas Rwanda izakomeza ubu bukangurambaga mu cyumweru gitangira ku wa 22 Kamena 2026 mu Turere twa Huye na Gisagara, aho uyu mushinga na wo ushyirwa mu bikorwa. Binyuze muri ibi bikorwa, Caritas Rwanda ikomeje gushyigikira gahunda z’Igihugu zigamije kubaka urubyiruko rufite ubuzima bwiza, rufite amakuru ahagije kandi rushoboye kugira uruhare mu iterambere ry’imiryango n’Igihugu muri rusange.

Iki gikorwa kizakomeza mu cyumweru cyo kuva kuri 22 kugeza kuri 28/06/2026, gikorerwe mu tundi turere tubiri uyu mushinga ukoreramo ari two Huye na Gisagara.

June 19, 2026

Caritas Rwanda, ku bufatanye na Plan International Rwanda, yateguye inama zo kwemeza ibyavuye mu bushakashatsi bwakozwe hagamijwe gupima uruhare rw’Umushinga wa ECD mu Turere twa Gatsibo (16 Kamena), Bugesera (17 Kamena) na Nyaruguru (18 Kamena). Ubu bushakashatsi bwasesenguye ibikorwa by’umushinga byakozwe hagati ya 2022 na 2025.

Izi nama zahuje abayobozi b’uturere, abahagarariye Ikigo cy’Igihugu gishinzwe Iterambere ry’Umwana (NCDA), abafatanyabikorwa mu iterambere, abakora ibikorwa bijyanye n’imbonezamikurire y’abana bato, abakozi b’umushinga, abarezi b’abana bato ndetse n’abahagarariye abafatanyabikorwa shingiro.

Mu ijambo yagiye ageza ku bitabiriye buri nama, Christine Kayitesi, umuyobozi w’Umushinga wa ECD yasobanuye ko ubu bushakashatsi bwakozwe kugira ngo niba nyuma y’imyaka itatu, ibikorwa by’umushinga wa ECD byarateje imbere imbere umwana, niba abarezi babifitiye ubushobozi, niba ibyo umushinga ukora bijyanye na gahunda y’igihugu ya 2 yo kwihutisha iterambere (NST2). Ikindi, ni ukugira ngo ibyagezweho bisigasirwe, ibitagenda neza bishyirwemo imbaraga.

Intambwe ishimishije yatewe mu nkingi zose z’iterambere ry’umwana

Ibyavuye muri ubu bushakashatsi byagaragaje ko ibikorwa by’ingo mbonezamikurire byagize uruhare rugaragara mu guteza imbere umwana mu buryo bwuzuye muri utu turere uko ari dutatu.

Uturere twa Gatsibo na Bugesera twagaragaje umusaruro ushimishije cyane mu bijyanye n’integanyanyigisho no gutegura umwana kujya mu ishuri, imirire ndetse n’ubushobozi bw’abarezi, aho ibipimo bimwe na bimwe byageze ku manota 100%.

Akarere ka Nyaruguru na ko kagaragaje umusaruro mwiza cyane cyane mu bijyanye n’ubushobozi bw’abarezi n’uburezi bw’ababyeyi (100%), imirire (93,3%) ndetse n’ubuzima (83,3%).

Muri utu turere twose, ubushakashatsi bwemeje ko habayeho impinduka nziza mu buryo ababyeyi barera abana babo, mu mirire y’abana, mu kwitabira serivisi z’ubuzima, no mu bwiza bwa serivisi zihabwa abana bato. Kimwe mu byagezweho byagaragaye cyane ni ukwiyongera kw’uruhare rw’ababyeyi, cyane cyane abagabo, mu kurera no kwita ku bana babo.

Ubushakashatsi bwanagaragaje ko ingo mbonezamikurire zifashwa n’umushinga wa  ECD zarengje impuzandengo y’ibipimo ku rwego rw’igihugu mu nkingi nyinshi z’iterambere ry’umwana, bikerekana ko uburyo bushingiye ku ruhare rw’abaturage bugira uruhare runini mu guteza imbere imibereho myiza n’iterambere ry’abana.

Ibisobanuro birambuye ku byavuye muri ubu bushakashatsi biboneka mu mbonerahamwe ikurikira:

Ibyashyirwamo imbaraga kugira ngo ibyagezweho birambe

N’ubwo bishimiye intambwe imaze guterwa, abitabiriye inama bagaragaje ko hakiri ibice bimwe na bimwe bisaba gukomeza gushyirwamo imbaraga kugira ngo ibyagezweho birusheho kuramba.

Mu byifuzo byatanzwe harimo gushyiraho uburyo bwo gukurikirana iterambere ry’umwana n’ibyo ageraho, kunoza uburyo bwo gushyigikira no kugumana abarezi, kongerera ubushobozi amatsinda yo kwizigamira no kugurizanya (VSLA) kugira ngo afashe mu gutera inkunga ibikorwa bya ECD, kuzamura ubumenyi n’impamyabushobozi by’abarezi hakurikijwe amabwiriza ya NCDA, ndetse no kunoza ibikorwa remezo by’amazi, isuku n’isukura (WASH) n’ibijyanye no kurengera umwana.

Abitabiriye inama banashimangiye akamaro ko gushyiraho no gukomeza amatsinda y’ababyeyi b’abagabo no guteza imbere uburyo bwatuma abagabo barushaho kugira uruhare mu kurera no guteza imbere abana babo.

Mu biganiro byabaye, abayobozi b’inzego z’ibanze basabye ko bazagezwaho raporo ya nyuma y’ubu bushakashatsi nimara gutunganywa, kugira ngo ibyavuye muri bwo n’inama zatanzwe bibafashe mu bikorwa byabo byo guteza imbere umwana.

Uhereye ibumoso ugana iburyo: RURANGIRWA Fred, umunyamabanga nshingwabikorwa w’umurenge wa Kamabuye; KADAFI Aimable, umunyamabanga nshingwabikorwa wumurenge wa Kamabuye; na Ruth Kemirembe, umuyobozi w’ubuzima mu karere ka Bugesera, mu nama yo kwemeza ibyavuye mu bushakashatsi yabereye mu Karere ka Bugesera.

Umushinga wa ECD ushyirwa mu bikorwa na Caritas Rwanda ku nkunga ya Plan International Rwanda, ukaba ugamije guteza imbere imibereho myiza n’iterambere ryuzuye ry’abana bato binyuze mu ngo mbonezamikurire. Uyu mushinga ushingiye ku nkingi esheshatu z’iterambere ry’umwana, ari zo: (1) kwigisha umwana no kumutegura kujya mu ishuri, (2) ubuzima, (3) imirire, (4) kurengera umwana no kutagira uwo usiga inyuma, (5) amazi, isuku n’isukura (WASH), ndetse (6) n’uburezi bw’ababyeyi.

June 8, 2026

Ku itariki ya 4 n’iya 5 Kamena 2026, abakozi ba Caritas Rwanda hamwe n’abafatanyabikorwa 9 batanga serivisi bahuriye muri Hoteli Savana mu Karere ka Bugesera basuzumira hamwe ibikorwa byagezweho mu mezi atanu ya mbere by’umushinga PATHs.

Isuzuma ryagaragaje ko ibikorwa byose byari biteganyijwe byashyizwe mu bikorwa neza. Abaryitabiriye banateguye gahunda y’ibikorwa by’amezi atatu ari imbere, hashingiwe ku bikenewe byagaragajwe n’abimukira ndetse n’abaturiye inkambi ya ETM Gashora.

Guhera muri uku kwezi kwa Kamena, Caritas Rwanda izakomeza gahunda zisanzwe zo guhugura abantu mu myuga itandukanye, ndetse inatangize andi mahugurwa y’ubumenyingiro muri ETM Gashora mu bijyanye no gusudira (Welding), ibijyanye no gukora amazi (Plumbing), gutegura amafunguro (Culinary Arts) ndetse no kuboha imyenda hifashishijwe imashini (Machine Knitting).

Abakozi ba Caritas Rwanda n’abatanga serivisi 9 ubwo bari mu nama muri Savana Centre.

Mu rwego rwo guteza imbere udushya no gushyigikira abasoje amahugurwa y’ubumenyingiro, abantu 12 bitwaye neza bo mu cyiciro cyahuguwe mbere (Cohort I), barimo abimukira n’abaturiye inkambi barangije amasomo yo kogosha no gutunganya imisatsi ndetse no kudoda, batoranyijwe kugira ngo bahabwe inkunga ibafasha gutangiza imishinga ibyara inyungu (Income-Generating Activities- IGAs).

Iyi nkunga izabafasha gushyira mu bikorwa ubumenyingiro bahawe, kwigira no kwiteza imbere, ndetse no kuzamura imibereho yabo mu gihe bagitegereje kwimurirwa ahandi.

Uretse gufasha aba batoranyijwe, ibi bikorwa bizababera n’urugero rwiza kandi bishishikarize abandi gukoresha ubumenyi bafite mu kwihangira imirimo, bityo babashe kwigira no bagire n’ubushobozi bwo guhangana n’ibibazo by’ubuzima.

June 1, 2026

Uyu munsi kuwa 30/5/2026, Caritas Rwanda ifatanije n’uturere twa Nyamasheke, Karongi na Rutsiro bakoze ibikorwa byo kurwanya Malaria mu mirenge yibasiwe na Malaria (Nyabitekeri, Mubuga na Musasa).

Mu murenge wa Nyabitekeri, akagali ka Muyange, mu Karere ka Nyamasheke hakozwe ubukangurambaga bwanyujijwe mu butumwa, umukino n’imivugo by’abajyanama b’ubuzima, abaturage bibutswa ingamba zo kwirinda Malaria banashishikarizwa kwivuza kare kandi neza. Abaturage 11 bari bafite umurio bapimwe umwe bamusangana Malaria ahita avuriwa aho.  Iki gikorwa Caritas Rwanda yagifatanije n’inzego zibanze kuva ku Karere kugera ku isibo ndetse n’inzego z’umutekano.

Abajyanama b’ubuzima bakinnye ikinamico bagaragaza n’imivugo irimo ubutumwa bwo kurwanya malaria.

Hakozwe kandi umuganda wihariye wo kurwanya Malaria mu murenge wa Mubuga, akagali ka Murangara, umudugudu wa Rubyiro mu Karere ka Karongi, ahasibwe ibyobo binini 9 byari biretsemo amazi byabumbirwagamo amatafari.

Umuganda kandi wakozwe mu mudugudu wa Kabuga, Akagali ka Nyarubuye, umurenge wa Musasa mu Karere ka Rutsiro, ahasibwe ibyobo binini 12 byarimo amazi, aho bacukuraga amabuye y’agaciro.

Nyuma y’umuganda, abaturage baganirijwe ku ngamba zo kwirinda Malaria birinda kwirara ngo nuko baterewe mu mazu umuti wica imibu ikwirakwiza udukoko dutera Malaria. Ni igikorwa kitabiriwe n’inzego z’umutekano, umurenge, utugali n’imidugudu, umushyitsi mukuru yari Umuyobozi w’ishami ry’ubuzima mu Karere ka Rutsiro.